HİDROLİK KIRICILARGENEL BİLGİ Hidrolik kırıcılar maden ve inşaat mühendisliğinin uğraşı alanındaki bir çok
işlerde kullanılır. Kullanıldığı alanlar şu şekilde sıralanabilir:
o Jeolojik süreksizliklerin bol olduğu formasyonlarda galeri sürülmesi işlerinde
o Ekskavatör ve ters kepçelerin kazmayacağı sert formasyonlarda hendek
kazısında
o Taş ocaklarında ve açık maden işletmelerinde aşırı büyük kaya bloklarının
ikincil kırma işlerinde

ÇALIŞMA PRENSİBİ Piston ile kırıcı uç arasında darbe enerjisini ileten bir yağ yastığı
vardır.
Bu yastık, kırıcı uçta aşırı stres birikimlerini önleyerek yüksek darbe
hızlarını mümkün kılar
Pistondaki kinetik enerji yağda gerilme enerjisin dönüşür, yağda
basınç yükselir ve kırıcı uç ileri giderken biriken basınç tekrar kinetik
enerjiye dönüşür.

Tipik bir hidrolik kırıcının kesiti
Eski tip pnömatik kırıcılarda darbe enerjisinin piston ağırlığına oranı
2 iken, bu oran elde edilen yüksek hızlar nedeni ile hidrolik kırıcıda
8’e yükselmiştir.
Bu nedenle hidrolik kırıcılar, pnömatik kırıcılara göre 20 defa daha
güçlü olabilmektedir.
Darbe enerjisi ile spesifik enerji arasında şu bağıntı vardır:

Görüldüğü gibi darbe enerjisi arttıkça
birim hacimdeki kayacı kırmak için gerekli
enerji düşmektedir.
Burada:
SE : Spesifik enerji, MJ/m3
DE : Darbe enerji, J


YEKPARE BİR HİDROLİK KIRICININ DEĞİŞİK KISIMLARI
Hidrolik kırıcı ünite değişik iş Makinelerine monte edilebileceği gibi yekpare olarak da imal edilebilir.

KIRICI UÇ VE ÇEŞİTLERİ
GALERİ SÜRMEK AMACI İLE KULLANILAN HİDROLİK KIRICILAR Bunlar genellikle paletli aracın üzerine monte edilmiş şekildedir.
Operatörün arındaki süreksizlikleri görüp, gerektiği yerlere kırıcı ucu
yöneltmesi kazı verimini oldukça arttırmaktadır.
Masif formasyonlarda pek uygulama alanı bulmamıştır.
Genelde galeri açma makinelerine nazaran % 50 ucuzdur ve kazı
sırasında açığa çıkan toz miktarı da en az seviyededir.
Buna rağmen çok zayıf formasyonlarda ucun formasyonun kazısını
yapmadan arına gömülmesi kullanımları konusunda tereddütler
yaratmıştır.
GALERİ SÜRMEDE KULLANILAN HİDROLİK KIRICILARIN TEKNİK ÖZELLİKLERİ
İKİNCİL KIRMA İŞLERİNDE KULLANILAN HİDROLİK KIRICILAR Gerek taşıma işinin zorlaşması, gerekse de silolardaki ızgaralarda
tıkanıklığa sebep olması,iri kaya bloklarının ikinci dea kırılma
zorunluluğunu ortaya çıkarmıştır.
Belçika’da bir ocağında böyle bir hidrolik kırıcının silo başına
yerleştirilmesi çeneli kırıcının işletme kapasitesini %30 arttırmıştır.
Ayrıca deleme patlatma yöntemiyle ikincil kırmaya nazaran mekanik
kırmanın 2/3 oranında daha ucuz olduğu da savunulmaktadır.
BAZI HİDROLİK KIRICILARIN TEKNİK ÖZELLİLERİ
HİDROLİK KIRICILARIN ÇALIŞMA VERİMLERİNİN HESABI Hidrolik kırıcıların çalışma verimleri bir seçim kriteri olarak alınabilir.
Çalışma verimini teorik olarak şu şekilde hesaplanabilir
Darbe enerjisi: Tek bir darbenin verdiği enerji, kinetik enerjidir.
Bu da:

olarak hesaplanır
Burada:E : Darbe enerjisi, J
m : piston ağırlığı, kg
V : Piston hızı, m/sn
Güç: Vurucu çekicin giriş ve çıkış gücü
Bu da:
HİDROLİK KIRICILARIN ÇALIŞMA VERİMLERİNİN HESABIGüç: Vurucu çekicin giriş ve çıkış gücü

Burada:
Pinp : Giriş gücü, W
Q : Yağ debisi, m3/sn
P : Yağ basıncı, MPa

Burada:
Poutp : Çıkış gücü, W
E : Darbe enerjisi, J
n : Darbe sayısı, 1/sn