Kesme Kutusu Deneyi...

[ozguryolcu]

KESME  KUTUSU DENEYÄ°

AMAÇ:
 
Kohezyonsuz zeminlerde (kum, çakıl) C=0  kayma mukavemeti parametresi kayma mukavemeti açısı φ’yi belirlemek.

TEORÄ° :

 Kohezyonsuz zeminlerde kayma mukavemeti zemin daneleri arasında oluÅŸacak sürtünme ile oluÅŸmaktadır. Buna göre sıkı malzemede sürtünme yüzeyi daha çok olacağından mukavemetin de gevÅŸek malzemeye oranla daha büyük çıkması beklenir.
 Burada gerekli formüller;




 Deneyde numunenin deÄŸiÅŸik durumlarına göre  Ï„-ε  grafiÄŸi çizilir ve  maximum kayma belirlenir. Ä°ki deÄŸiÅŸik sıkılıkta. Bu iÅŸlemler sonucunda σ Ï„ max. grafiÄŸi çizilerek eÄŸimden φ bulunur. (bu deneyde iki durum için deney yapılmıştır.)




DENEY DÜZENİ VE YÖNTEMİ:




Åžekildeki deney düzeneÄŸi 6*6 cm boyutlarındadır. Birinci deneyde numune sabit bir hızla sıkıştırılmadan konuluyor. Daha sonra daha önceden iki bölmesi de vidalanmış olan bu kutumuz alete yerleÅŸtirildiÄŸinde vidaları sökülüyor.  BoÅŸluk( yani gerilmelerin uygulama noktasına  gelip deformasyona baÅŸlaması anı için )alınır.  Tüm etkiler  sıfırlandıktan sonra deneye  deplasman kontrolünde  baÅŸlanır. Ä°lk on okumayı 5 br lik artırımlarla yapılır.  DiÄŸer  okumaları ise 25 br  lik deformasyonlarla okunur.  Aletin  kutuya etkidiÄŸi yatay yük deÄŸerlerini de (P1) yine  göstergeden okunur. Bu düzenekte deplasmanlar  katsayıya göre deÄŸiÅŸir. deplasmanlar mm nin %1 i dir. Bu deney yine  aynı numunenin biraz daha sıkı hali   için tekrarlandı. Elde edilen bulgular aÅŸağıdadır.  

BULGULAR  :



Kalıp Ağırlığı=1684,5gr
Kalıp+Numune Ağırlığı=1842,5gr



Kalıp Ağırlığı=1684,5gr
Kalıp+Numune Ağırlığı=1837,5gr







yukarıdaki σ-Ï„ iliÅŸkisine göre bir  eÄŸilim doÄŸrusu çizilirse bu doÄŸrunun yatayla yaptığı açı φ (kayma mukavemeti açısını)deÄŸerini verir.  Bu deÄŸer ;
 Ï†=arctan(0,8376)=39,95o yapar.



SONUÇ:
φ deÄŸeri  sıfıra doÄŸru yaklaÅŸtıkça   zeminin mukavemeti azalır. Buna göre  elde ettiÄŸimiz bu sonuc φ’ ye göre bu zeminin normal bir kum olduÄŸunu gösterir. Kullanılan bu numunenin arazi deneyleri ile kumun sıkılğı belirlenip arazideki kayma mukavemeti de belirlenebilir.

KAYNAKLAR:
•   Zemin mekaniÄŸi ders notları.